• Print
close

TESTY PAG w SOL

Logo SOL

Tytuł brzmi trochę jak nazwa egzotycznej potrawy? Wbrew tej egzotyczności piszemy o czymś, co stało się już „chlebem powszednim” w polskich gospodarstwach – o badaniu na cielność wykonywanym z wykorzystaniem testów laboratoryjnych umożliwiających wykrywanie specyficznych białek (PAG) w mleku. Ściślej rzecz biorąc, skupimy się na tym, jak wyniki takich testów pojawiają się w programie Stado OnLine (SOL).

 

tekst: Agnieszka Antczak

Badanie na cielność – im szybciej, tym lepiej
Zaleca się, by do 90. dnia laktacji zostało pokrytych 80% krów w stadzie. Zadano sobie trud wyliczenia kosztu przedłużającego się okresu międzywycieleniowego dla pojedynczej sztuki. Z materiałów IDEXX wynika, że koszt taki może wynieść średnio nawet ponad 20 zł dziennie. W prosty sposób pokazuje to, ile może kosztować nas opóźnienie w zacieleniu krowy.

Jednym z narzędzi umożliwiających potencjalne skrócenie długości okresu międzywycieleniowego jest możliwie wczesne badanie krów na cielność. Pozwala ono szybko znaleźć te sztuki, które „nie załapały”, i podjąć działania w celu ich zacielenia. I tu mają zastosowanie testy PAG. Metoda jest prosta i skuteczna, opiera się bowiem na wykrywaniu w mleku specyficznych białek (glikoprotein) wydzielanych w obrębie łożyska. Dzięki temu jesteśmy w stanie stwierdzić ciążę już po 28 dniach od inseminacji. O tym, jak działają wspomniane testy, pisaliśmy w HiChB już w grudniowym numerze, w artykule „Cielność krów pod kontrolą”.
Tutaj wspomnimy jedynie, że odpowiednie testy wykonuje się albo w próbkach mleka pochodzących z próbnego doju, albo w mleku, które hodowca sam pobierze i dostarczy do laboratorium. W każdym przypadku należy zadbać o właściwą identyfikację zwierzęcia i o to, by mleko nie było zanieczyszczone mlekiem od innej sztuki. Laboratorium na wykonanie testu potrzebuje kilku dni – badanie jest wykonywane inną metodą niż standardowe oznaczenia składu mleka i trwa dłużej. Wynik badania jest przesyłany hodowcy w wybrany przez niego sposób. Jeśli zamawiającym usługę jest hodowca mający stado pod oceną, wystarczy wypełnić druk W1.8, otrzymany od zootechnika oceny. Można w nim wybrać sposób, w jaki chce się uzyskać informację o wynikach testu. Możliwe jest powiadomienie mailowe lub przesłanie wyników pocztą tradycyjną, albo obiema drogami. Jeśli podamy numer telefonu komórkowego, wiadomość o dostarczeniu wyników otrzymamy telefonicznie. Hodowca spoza oceny również może wpisać adres mailowy, na który zostaną przesłane wyniki, zaznaczając odpowiednią opcję w formularzu „Zlecenia wykonania badania…”, dostępnym na stronie PFHBiPM (pfhb.pl)
w zakładce ocena mleczna / pliki do pobrania. Oryginał badania zostanie przesłany pocztą tradycyjną. Można również wybrać odbiór osobisty.

Gospodarstwa objęte oceną, które korzystają z programu SOL, otrzymują wyniki testu bezpośrednio do programu. Powiadomienie o tym, że wyniki testów dotarły, pojawi się w skrzynce pocztowej programu SOL, ukrytej na pulpicie pod przyciskiem „Nowe wiadomości”. Hodowca nie musi wpisywać tych wyników – znajdą się w SOL automatycznie, gdy tylko laboratorium prześle je do Symleku. Warunek jest jeden – próbki mleka muszą być opisane kompletnym numerem kolczykowym krowy. Laboratorium wykona wprawdzie oznaczenia także w przypadku gdy taki numer nie został podany, ale wtedy wynik nie doczyta się do odpowiedniej krowy w Symleku, a w rezultacie nie dotrze do aplikacji SOL.

Jak to wygląda od strony hodowcy – użytkownika SOL?
W zakładce „Rozród” pojawił się nowy przycisk – „Wyniki testów PAG”. Po wciśnięciu otwiera się tabela zawierająca podsumowanie wyników testów PAG, które dotarły do programu SOL. Widzimy w niej datę pobrania próbek i datę, kiedy wyniki ich badania dotarły do SOL („Data otrzymania”). Dalej, pod nagłówkiem „Wyniki badania”, znajduje się informacja o liczbie otrzymanych wyników oraz rezultacie badania, a w kolejnej kolumnie „Rezultat doczytania” mamy opcje „zapisano” lub „błąd”.

Poniżej tabelki znajduje się wykaz „Automatyczna rejestracja wyników badań PAG”. Wymienione są w nim krowy, u których wykonano test, wraz z informacją o jego wyniku oraz rezultacie „doczytania” tego wyniku do danych danej krowy (kolumna „Rejestracja”). Jeśli rejestracja się nie powiodła, podany jest powód.

Gdy klikniemy zawartość komórek w tabelce (np. liczbę krów cielnych), automatycznie wskazane zostaną odpowiednie krowy w wykazie rejestracji wyników PAG.

Wynik badania może być jednoznaczny – „cielna” lub „niecielna”, ewentualnie może brzmieć „Powtórz badanie”. „Powtórz badanie” może pojawić się np. wtedy, gdy poziom badanych glikoprotein jest zbyt niski lub zbyt wysoki w stosunku do oczekiwanego. W praktyce takie wahanie poziomu białek może oznaczać obumarcie zarodka, zanieczyszczenie próbki mleka albo błąd w terminie pobrania próbki – np. jeśli nie minęło 60 dni od wycielenia i test wykaże glikoproteiny z poprzedniej ciąży.

Gdy wynik został pomyślnie doczytany, krowy, które uzyskały pozytywny wynik testu, automatycznie zostaną ulokowane w grupie „cielne”, a krowy z negatywnym wynikiem włączone będą do grupy „niecielne”.

To automatyczne doczytanie wyników testów do krów obecnych w stadzie nie zawsze się udaje. Jeśli wynik nie mógł być doczytany do danych krowy, rezultatem będzie „Błąd”. W wykazie Automatycznej rejestracji wyników PAG w kolumnie „Rejestracja” pojawi się „Nie”, a w następnej – „Przyczyna braku rejestracji”. Powodem niezarejestrowania wyniku może być brak zwierzęcia w stadzie, brak zapisanego dla danej sztuki pokrycia lub fakt, że wpisano jej krycie haremowe. Wynik badania nie zostanie dopisany krowie także w wypadku pobrania próbki mleka w niewłaściwym terminie – krótszym niż 28 dni od pokrycia i krótszym niż 60 dni od wycielenia.

Możemy spotkać się więc z sytuacją, gdy niektórym badanym krowom, mimo uzyskania pozytywnego wyniku testu ciążowego, ze względu na wcześniej omówione „braki formalne” status rozrodczy nie zostanie zaktualizowany. W takim przypadku hodowca powinien ustalić, co było przyczyną błędu i ewentualnie samodzielnie wpisać krowie wynik badania. Może to uczynić np. w Karcie krowy, w zakładce „Rozród”, korzystając z funkcjonalności „Nowa cielność”.

Mamy nadzieję, że metoda PAG skutecznie wspomoże Państwa pracę nad optymalizacją rozrodu w stadzie. Jest to bardzo wygodne, szybkie i skuteczne narzędzie diagnostyczne, które możemy stosować jako metodę samodzielną lub powiązaną z tradycyjnymi sposobami badania ciąży. Prawdopodobnie możliwości zastosowań będzie tyle, ilu użytkowników. 

 

 

Story Page