Zakazują importu, ubojów i wypasu bydła, a choroba w odwrocie

Szwajcarzy zawieszają import bydła rzeźnego z francuskich wolnych stref handlu od 1 kwietnia do 30 listopada br. Wcześniej zakazali wypasu bydła. Te działania zostały podyktowane obecnością choroby guzowatej skóry bydła we Francji.

Jan Hereditas

  • Mimo tego, że od stycznia nie wykryto we Francji nowych ognisk choroby, Szwajcarzy wolą dmuchać na zimne i wprowadzają daleko posunięte obostrzenia.
  • Hodowcy bydła nie są zadowoleni. Wprawdzie spodziewali się rygorów administracyjnych, bo idą wiosna i lato, ale nie aż takich. Liczą na dotacje.
  • Francja właśnie wydała nowy komunikat w sprawie guzowatej choroby bydła ogłaszając sukces.
Francuskie strefy zagrożenia guzowatą chorobą skóry u bydła, źródło: Ministerstwo Rolnictwa Francji

Federalny Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i Weterynarii poinformował, że wstrzymanie uboju francuskiego bydła w Szwajcarii dotyczy w szczególności tzw. stref wolnych od handlu w Górnej Sabaudii, które korzystały ze specjalnego systemu celnego.

Dlaczego na taki okres czasowy wskazali Szwajcarzy? Właśnie w tym okresie owady przenoszące chorobę, muchy i komary są aktywne.

Górna Sabaudia ze stolicą w Annecy to kraina leżąca w południowo-wschodniej Francji przy granicy z Francją i Włochami.

Rolnicy spodziewali się decyzji, ale takiej to nie

Decyzja szwajcarskiego urzędu w sprawie choroby była oczekiwana, a formalnie zostanie ogłoszona w najbliższych dniach – poinformowali dziennikarze ze szwajcarskiego Agrihebdo.

W połowie lutego br. w całym francusko-szwajcarskim regionie wypasu zwierząt. Wtedy jeszcze możliwy był transport żywych zwierząt z wolnych stref handlowych do państwa Helwetów. „Letni wypas we Francji naraża 260 gospodarstw i blisko 6 tys. sztuk zwierząt” – podano w uzasadnieniu.

Wielu szwajcarskich hodowców wypasało swoje bydło na francuskiej ziemi i obecnie muszą oni znaleźć alternatywne rozwiązania. Agrihebdo wskazuje, że hodowcy spodziewali się ograniczeń w wypasie, ale nie całkowitego zakazu, dlatego liczą na wsparcie od władz. Związki reprezentujące rolników domagają się rekompensat dla gospodarstw dotkniętych zakazem.

Zakaz letniego wypasu dotyczy także kantonów Vaud i Genewa. Genewska Federacja Hodowców Bydła alarmowała, że ta decyzja administracyjna pozostawia hodowców bez rozwiązania i że będzie ona miała negatywne konsekwencje dla dobrostanu zwierząt, rezerw paszowych i oczywiście rentowności gospodarstw utrzymujących bydło.

Choroba bardzo niebezpieczna

Choroba guzowatej skóry bydła (Lumpy Skin Disease – LSD) to wirusowa, zakaźna choroba bydła i bawołów wodnych wywoływana przez wirusa z rodzaju Capripoxvirus (rodzina Poxviridae). LSD charakteryzuje się wysoką gorączką, uogólnionymi zmianami skórnymi w postaci guzków i obrzęków, osłabieniem oraz spadkiem mleczności. Choroba ma duże znaczenie gospodarcze i epizootiologiczne. LSD zgodnie z prawem unijnym podlega obowiązkowi zwalczania na terytorium Polski oraz innych państw członkowskich UE.

Gatunkami podatnymi na nią jest bydło – zarówno rasy mleczne, jak i mięsne. Zakażeniu mogą ulec także bawoły wodne, a sporadyczne przypadki odnotowano u dzikich przeżuwaczy. Rasy o cienkiej skórze oraz krowy mleczne są szczególnie podatne na cięższy przebieg choroby.

Ta choroba wirusowa, jest wysoce szkodliwa dla zdrowia bydła (potencjalnie prowadząc do śmierci), powoduje znaczne straty produkcyjne w zakażonych stadach. Nie przenosi się na ludzi ani poprzez kontakt z zakażonym bydłem, ani poprzez spożycie produktów pochodzących od zakażonego bydła, ani poprzez ukąszenia owadów przenoszących choroby.

Francuskie obostrzenia

Francuzi nadal uważają za konieczne kontynuowanie środków kontroli określonych od początku pojawienia się choroby na ich terytorium.

Ściśle monitorują stan zdrowia bydła, a hodowcy mają obowiązek zgłaszania lekarzowi weterynarii objawów sugerujących chorobę (gorączka, wydzieliny, guzki) w celu przeprowadzenia oficjalnych badań. Taka sytuacja dotyczy wschodnich obszarów graniczących ze Szwajcarią oraz południowych, przylegających do terytorium Włoch. Na obszarach objętych regulacjami szczepienia masowe są obowiązkowe i przeprowadzane jak najszybciej i są one w całości finansowane przez państwo. Strategia szczepień dotyczy wszystkich sztuk bydła, niezależnie od wieku.

Strefy kontrolowane zostały ustanowione dekretem władz samorządowych wokół każdego wykrytego ogniska chorób. Obejmują one tzw. „strefy nadzoru” w promieniu 50 kilometrów od ogniska choroby, w której stosowane są środki zapobiegawcze (wzmocniony nadzór weterynaryjny, dezynsekcja), a także ograniczenia w przemieszczaniu bydła mające na celu zapobieganie rozprzestrzenianiu się choroby na inne gospodarstwa poprzez transport bydła. Z kolei w promieniu 20 kilometrów od ogniska choroby ustanowione zostały tzw. „strefy ochronne”, w których obowiązują te same zasady, co w strefie nadzoru, z jeszcze bardziej rygorystycznymi środkami dotyczącymi przemieszczania zwierząt. Jeśli po depopulacji ostatniej zakażonej fermy minie 28 dni bez wykrycia kolejnych ognisk, „strefa ochronna” staje się „strefą nadzoru”.

Strefa może stać się strefą szczepień 45 dni po ostatnim wybuchu choroby w tej strefie, pod warunkiem że co najmniej 75% stada bydła w tej strefie jest zaszczepione przed 28 dniami. Zmiana ta ułatwia przemieszczanie bydła ze strefy regulowanej do strefy wolnej od choroby.

Od czasu wykrycia pierwszego ogniska choroby we Francji ustanowiono siedem stref objętych ograniczeniami. Wszystkie zostały zniesione 27 lutego br.

Minister Francji ogłasza sukces

„Kolejne zwycięstwo naszych hodowców nad chorobą guzowatej skóry bydła” – napisała Annie Genevard na swoim koncie w mediach X 3 marca br.

Od tego dnia wszystkie gminy w strefie szczepień LSD w regionach Owernia-Rodan-Alpy i Burgudnia-Franchce-Comte ponownie kwalifikują się do eksportu zwierząt do Włoch i Hiszpanii. Francuska minister podkreśliła, że walka z chorobą nie jest dziełem przypadku, tylko efektem wprowadzonej strategii walki z LSD. Annie Genevard zwróciła także uwagę na poprawę zaufania u partnerów handlowych i zapewniła, że Francja zachowa „wysoki poziom czujności” aby zapewnić trwałą ochronę sektora mleczno-wołowego.