Nabory na produkcję mleka – skąd wziąć pieniądze?

Polskie mleczarstwo między ambicją a realiami – z jakiego wsparcia warto skorzystać w kolejnych latach?

tekst: Michał Korytko

W polskim sektorze mleka obserwujemy nieustanny wyścig. Z jednej strony mamy do czynienia z rosnącymi wymaganiami rynku i przepisami, z drugiej – presją kosztów i niepewnością cen skupu surowca. Każdy dzień przynosi pytanie: jak utrzymać opłacalność, a jednocześnie sprostać wyzwaniom, które decydują o przyszłości gospodarstwa? W wielu przypadkach rozwiązaniem może być wsparcie w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej. Jakie nabory mogą przynieść pieniądze hodowcom bydła mlecznego w latach 2026–2027?

W naszym materiale skupiamy się, w telegraficznym skrócie, na ośmiu konkretnych naborach, które mają bezpośredni i realny wpływ na potencjalny rozwój gospodarstw i ekonomikę produkcji mleka. Przeanalizujemy nie tylko, „na co” można otrzymać pieniądze, ale również – jakie należy spełnić warunki i jak zaplanować działania, by zwiększyć swoje szanse na pozyskanie środków. Naborów jest oczywiście dużo więcej. W niniejszym tekście przedstawiamy jedynie wybrane, z których może skorzystać większa liczba odbiorców. Warto uzupełnić, że przy nietypowej specyfice hodowli należy zwrócić uwagę na nietypowe formy dofinansowania.

1. I.10.15 – Inwestycje poprawiające dobrostan bydła
   To najważniejszy nabór inwestycyjny bezpośrednio powiązany z produkcją mleka. Wsparcie skierowane jest do rolników:

• prowadzących gospodarstwo rolne;
• utrzymujących bydło (w tym bydło mleczne);
• spełniających minimalne standardy dobrostanu potwierdzone m.in. dokumentami weterynaryjnymi.

Środki przyznawane są na inwestycje infrastrukturalne poprawiające dobrostan zwierząt, w tym m.in.:

• budowę lub modernizację obór;
• zwiększenie powierzchni legowisk;
• poprawę systemów wentylacji, chłodzenia i oświetlenia;
• zakup i montaż wyposażenia obory (poidła, stoły paszowe, zgarniacze).

Uwaga:
wsparcie nie obejmuje maszyn rolniczych, takich jak ciągniki czy roboty udojowe.

Najważniejsze wymagania:

• inwestycja musi podnosić standard dobrostanu ponad minimum prawne;
• konieczność posiadania wkładu własnego;
• utrzymanie efektów inwestycji przez określony czas (zwykle 5 lat).

Wysokość wsparcia:

• refundacja do 65% kosztów kwalifikowanych;
• limit maksymalnej kwoty pomocy na gospodarstwo (określany w regulaminie naboru).

Termin naboru: 7 października–6 listopada 2026 r.

2. I.12.1 – Dopłaty do składek ubezpieczenia zwierząt gospodarskich
   Ten instrument pełni funkcję finansowej poduszki bezpieczeństwa dla hodowców bydła.

Wsparcie przysługuje rolnikom, którzy:

• zawarli umowę ubezpieczenia bydła;
• opłacili składkę u ubezpieczyciela zatwierdzonego przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Dopłata dotyczy części kosztu składki ubezpieczeniowej, obejmującej m.in.: choroby zakaźne, nagłe padnięcia oraz skutki klęsk żywiołowych (pożar, powódź).

Wysokość wsparcia: wysokość dopłaty i limity pomocy są określane w regulaminach naborów. Nie jest to stała stawka na sztukę, ale w praktyce znacząco obniża koszt ubezpieczenia stada. Procedura otrzymania wsparcia nie jest skomplikowana. Najpierw należy opłacić składkę, następnie złożyć wniosek o dopłatę do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wraz z dokumentami potwierdzającymi ubezpieczenie.

Termin naboru: 9 lutego–10 marca 2026 r.

3. I.10.4 – Inwestycje przyczyniające się do ochrony środowiska i klimatu
   Ten nabór jest szczególnie istotny dla większych gospodarstw mlecznych. Wsparcie zazwyczaj ogłaszane jest raz w roku, często równolegle lub naprzemiennie z innymi działaniami inwestycyjnymi. Jego termin nie został jeszcze udostępniony w harmonogramie.

Wsparcie przysługuje rolnikom prowadzącym produkcję zwierzęcą, w tym bydła mlecznego, którzy muszą dostosować gospodarstwo do wymogów środowiskowych.

Wsparcie obejmuje m.in.:

• budowę i modernizację zbiorników na gnojówkę i gnojowicę;
• inwestycje ograniczające emisję amoniaku;
• poprawę systemów przechowywania i aplikacji nawozów naturalnych.

Jakie należy spełnić wymagania?
Przede wszystkim inwestycja musi być zgodna z przepisami ochrony środowiska. Ważne jest też utrzymanie efektów inwestycji przez kilka lat oraz odpowiednia dokumentacja techniczna i środowiskowa.

Wysokość wsparcia:

• refundacja części kosztów kwalifikowanych (zwykle do 50–65%);
• obowiązują limity maksymalnej pomocy.

1. Płatności bezpośrednie i ekoschemat „Dobrostan zwierząt”
   To coroczna, podstawowa forma wsparcia dochodu. Wsparcie przysługuje każdemu rolnikowi posiadającemu kwalifikujące się grunty i zwierzęta.

Na co przewidziane są pieniądze? Poniżej lista:

• płatność podstawowa i redystrybucyjna;
• ONW;
• ekoschemat „Dobrostan zwierząt” – dodatkowe pieniądze za podwyższone standardy utrzymania krów (np. ściółka, większa powierzchnia).

W ramach wymogów należy pamiętać o corocznym spełnianiu warunków, prowadzeniu dokumentacji oraz utrzymaniu zadeklarowanej liczby zwierząt.

Termin naboru: każdego roku od 15 marca do 15 maja.

5. I.11 – Premia dla młodych rolników
   To kluczowy instrument dla nowych gospodarstw mlecznych. Przysługuje osobom:

• do 40. roku życia;
• rozpoczynającym samodzielne prowadzenie gospodarstwa;
• posiadającym kwalifikacje rolnicze.

Wysokość wsparcia to 200 000 zł premii. Środki są wypłacane bezzwrotnie w ratach. Można je przeznaczyć na: zakup bydła mlecznego, budowę lub modernizację obór oraz zakup ziemi i infrastruktury. Wśród kluczowych wymagań należy wymienić prowadzenie gospodarstwa przez min. 5 lat oraz realizację zaplanowanego kierunku produkcji.

Termin naboru: 1 czerwca–31 lipca 2026 r.

6. I.13.2 / I.13.4 – Wspieranie organizacji producentów i współpracy
   To nabory, które nie finansują bezpośrednio inwestycji w obory czy sprzęt, ale mogą realnie poprawić dochodowość i pozycję rynkową hodowcy. Wsparcie skierowane jest do organizacji producentów, grup producentów oraz producentów rolnych współpracujących w ramach systemów jakości żywności. Hodowcy bydła mlecznego mogą korzystać z tych działań pośrednio, np. poprzez wstąpienie do grupy producentów lub organizacji branżowej.

Pieniądze można otrzymać na:

• tworzenie i rozwój grup producentów i organizacji producentów;
• wsparcie działań marketingowych i promocyjnych;
• wspólne projekty jakościowe, np. znakowanie mleka jako produkt wysokiej jakości;
• wsparcie w realizacji wspólnych działań sprzedażowych.

Wsparcie obejmuje refundację części kosztów kwalifikowanych. Limity i intensywność dofinansowania zależą od rodzaju projektu i statusu organizacji. W praktyce wsparcie może obejmować od kilkudziesięciu do kilkuset tysięcy złotych na projekt.

Wymagania:

• uczestnictwo w formalnie zarejestrowanej grupie lub organizacji;
• prowadzenie dokumentacji finansowej i projektowej;
• realizacja działań zgodnie z regulaminem ARiMR.

Termin naboru: 24 września–27 października 2026 r.

7. I.10.1.2 – Inwestycje w gospodarstwach rolnych zwiększające konkurencyjność
   To nabór, który obejmuje szeroką gamę inwestycji w gospodarstwach mlecznych, zarówno infrastrukturalnych, jak i technologicznych. Wsparcie przysługuje hodowcom prowadzącym gospodarstwo rolne i posiadającym stado bydła mlecznego, którzy chcąc zwiększyć efektywność i konkurencyjność produkcji. Wsparcie można przeznaczyć na:

• modernizację i budowę budynków inwentarskich;
• zakup maszyn i urządzeń rolniczych poprawiających wydajność produkcji mleka;
• wdrażanie nowoczesnych technologii i systemów zarządzania gospodarstwem;
• innowacyjne inwestycje, np. w automatyzację procesów lub rolnictwo precyzyjne.

Co ważne, inwestycja musi zwiększać konkurencyjność gospodarstwa. Wymagane jest też posiadanie wkładu własnego i prowadzenie gospodarstwa w sposób zgodny z wymogami prawa i zasadami Planu Strategicznego WPR.

Wysokość wsparcia:

• refundacja do 45–65% kosztów kwalifikowanych;
• limity uzależnione od rodzaju inwestycji i statusu beneficjenta.

Termin naboru: nabór ciągły od 1 marca 2024 r.

8. I.10.2 – Inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE i efektywności energetycznej
   Ten nabór jest bardzo praktyczny dla hodowców mleka i może przyczynić się do poprawy ich konkurencyjności ze względu na redukcję kosztów produkcji. Wsparcie przysługuje hodowcom bydła mlecznego prowadzącym gospodarstwo rolne, którzy chcą inwestować w odnawialne źródła energii lub technologie poprawiające efektywność energetyczną.

Pieniądze można otrzymać na:

• instalacje OZE: panele fotowoltaiczne, kolektory słoneczne, instalacje biogazowe;
• poprawę efektywności energetycznej budynków inwentarskich;
• zakup i montaż systemów ogrzewania lub chłodzenia wykorzystujących OZE;
• instalacje wykorzystujące produkty uboczne hodowli (np. obornik w biogazowni).

Refundacja obejmuje część kosztów kwalifikowanych (50–65%). Limity są uzależnione od rodzaju inwestycji i statusu beneficjenta.

Wymagania:

• zgodność inwestycji z przepisami środowiskowymi i technicznymi;
• utrzymanie efektów inwestycji przez kilka lat;
• posiadanie wkładu własnego i dokumentacji technicznej.

Termin naboru: 5 października–3 listopada 2026 r. 

Wszystkich hodowców, którzy szukają szansy na rozwój, zachęcamy również do przeglądania strony ARiMR. Agencja udostępnia na niej wszelkie najświeższe informacje w sprawach terminów naborów wniosków na przyznanie pomocy w 2026 r. w ramach Planu Strategicznego Wspólnej Polityki Rolnej 2023–2027.

Reklama