Pozostaną trzy oficjalne oceny wartości hodowlanej buhajów

Konsorcjum Genomika Polska nie poparło wniosku dr Agnieszki Nowosielskiej, dyrektor ds. hodowli PFHBiPM wnoszącego o zwiększenie ilości oficjalnych publikacji wyników oceny wartości hodowlanej buhajów w Polsce.

Tekst: Radosław Iwański, zdjęcie: pixabay

Wniosek wskazywał na wprowadzenie sześciu sezonów oceny w roku kalendarzowym, w których hodowcy bydła mlecznego otrzymywaliby oficjalnie publikowane wyniki wyceny wartości hodowlanej buhajów.

Dr Agnieszka Nowosielska argumentowała zwiększenie ilości publikacji oceny mając na względzie postęp genetyczny poprzez szybszą selekcję buhajów i dostęp do młodych samców. Zwróciła uwagę na rosnący import nasienia buhajów do Polski.

Obecnie publikacja oceny wartości hodowlanej samców rasy PHF ma miejsce trzy razy w ciągu roku. Wartości hodowlane dla samic i samców oblicza Instytut Zootechniki PIB, a informacje przetworzone dla hodowców bydła i producentów mleka publikuje także Centrum Genetyczne (CGen) Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka.

Jarosław Jędraszczyk, wiceprezes MCB Krasne i jednocześnie członek zarządu spółdzielni EuroGenomics uważa, że częstotliwość publikacji wartości hodowlanych powinna odzwierciedlać potencjał realizowanego programu hodowlanego. Tygodniowe publikacje lub comiesięczne są konsekwencją dużej liczby zwierząt zgłaszanych do genotypowania (zarówno samic jak i samców) a otrzymywane wyniki z niecierpliwością są oczekiwane przez hodowców i organizacje hodowlane, aby móc włączyć nowe zwierzęta do programu.

– W sytuacji, w której w skali Polski genotypujemy rocznie niespełna 15 000 zwierząt, w tym dużo genotypów nadsyłanych z zagranicy (podczas gdy Amerykanie właśnie pobili rekord ponad 27 tysięcy zgenotypowanych zwierząt tygodniowo) a kraje EuroGenomics zmierzają w kierunku genotypowania całych populacji, zwiększenie częstotliwości wyceny będzie zmianą nie mającą znaczenia praktycznego a jedynie utrudni organizację przetwarzania pojawiających się na nowo danych, najczęściej tych samych. Myślę, że nie stać nas w tym momencie na przeliczanie zbiorów składających się w większości z zagranicznych buhajów. Lepiej ten potencjał przekierować na promocję genotypowania, próbę pozyskiwania na to środków choćby z rolniczych programów pomocowych a częstotliwość publikacji w pewnym momencie stanie się naturalną, niewymuszoną potrzebą – powiedział Jarosław Jędraszczyk.           

Selekcja to podstawowe narzędzie pracy hodowlanej. Polega na określaniu które zwierzęta stają się rodzicami. Z nią wiążą się decyzje jak wiele potomstwa zostawiają oraz jak długo są użytkowane. Celem selekcji jest doskonalenie cech. Dzięki temu następne pokolenia stają się lepsze pod względem genetycznym w odniesieniu do ważnych dla hodowcy cech. Selekcję prowadzi się na podstawie wartości hodowlanej zwierząt. Selekcja jest skuteczna jeśli jest prowadzona z dużą ostrością i dokładnością.

Konsorcjum Genomika Polska powstało z przekształcenia konsorcjum MASinBULL, aby zapoczątkować ocenę genomową w Polsce. Obecnie członkami Genomiki Polskiej są SHiUZ Bydgoszcz, MCB Krasne, WCHiRZ Tulce, MCHiRZ Łowicz, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu, Instytut Zootechniki w Balicach oraz Polska Federacja Hodowców Bydła i Producentów Mleka. Genomika Polska umożliwia współdzielenie genotypów w Polsce, dzięki temu spółki inseminacyjne mogą otrzymywać ocenę genomową buhajków, z kolei hodowcy otrzymują ocenę genomową samic. Konsorcjum jest reprezentowane w spółdzielni EuroGenomics przez dwóch członków – MCB w Krasnem oraz PFHBiPM. Współpraca z EuroGenomics polega głównie na wymianie genotypów oraz doskonaleniu oceny wartości hodowlanej buhajów, a także na dzieleniu się wiedzą i narzędziami z zakresu oceny genomowej bydła.